Arrow-3: Najveći izraelski izvozni ugovor i prve dileme u Nemačkoj

Israel Aerospace Industries (IAI) potpisao je ugovor vredan oko 3,1 milijardu američkih dolara sa izraelskim Ministarstvom odbrane za proširenje nemačke nabavke sistema protivraketne odbrane Arrow-3. Ova vest usledila je nakon saopštenja izraelskog ministarstva odbrane od 17. decembra 2025. godine, kojim je potvrđen sporazum sa nemačkim Saveznim ministarstvom odbrane.

Predsednik i izvršni direktor IAI Boaz Levi izjavio je da ovaj dodatni ugovor sa Nemačkom, kojim se proširuje nabavka sistema A3, predstavlja još jedan „mega-posao“ za izraelsku industriju i državu Izrael. On je naglasio da isporuka testiranog i operativno dokazanog sistema jača nemačke kapacitete protivraketne odbrane, zahvalivši izraelskom Ministarstvu odbrane, HOMA direkciji, nemačkom Saveznom ministarstvu odbrane i američkoj Agenciji za protivraketnu odbranu na saradnji.

Ukupna vrednost programa Arrow-3 procenjuje se na više od 6 milijardi dolara, što ga čini najvećim izvoznim ugovorom u istoriji izraelske odbrambene industrije. Sistem je razvijen od strane IAI kao glavnog izvođača, u saradnji sa izraelskim Ministarstvom odbrane, Direkcijom za istraživanje i razvoj odbrane i američkom Agencijom za protivraketnu odbranu.

Prve dileme u Nemačkoj

Kako prenosi nemački list Die Welt, najnoviji nemački sistem protivraketne odbrane Arrow-3 još uvek nije spreman za presretanje projektila tipa „Oreshnik“. Nedavni udar po oblasti Lavov označen je kao prvo indirektno „sukobljavanje“ ovog naoružanja sa Arrow-3, koji je tek nedavno stavljen na borbeno dežurstvo u Nemačkoj.

Prema navodima, moglo je doći do kratkotrajnog otkrivanja bojevih blokova „Oreshnika“ na silaznoj putanji pomoću radarskog kompleksa EL/M-2080S Super Green Pine. Bundesver navodi da je sistem Arrow-3 projektovan za presretanje balističkih raketa izvan atmosfere, na visinama od preko 75–85 km. Sa deklarisanim dometom „Oreshnika“ do 5.500 km, pod potencijalnom pretnjom nalazi se gotovo čitava teritorija Evrope.

Međutim, u Nemačkoj se Arrow-3 nalazi tek u početnoj fazi eksploatacije. Pretpostavlja se da softver isporučenog kompleksa još nije dobio ažuriranja koja omogućavaju rad protiv ciljeva sa pljosnatim trajektorijama leta, nešto iznad granica mezosfere. Očekuje se da upravo radar Super Green Pine dobije ta ažuriranja.

Prvi kompleks Arrow-3 raspoređen je na vojnoj bazi u Saksoniji-Anhaltu i, prema navodima, verovatno je samo pratio lansiranje u ranoj fazi. Izvori u NATO-u navode da sistem još nije u potpunosti borbeno sposoban. S obzirom na domet radara Super Green Pine od 900 km, otkrivanje „Oreshnika“ na uzlaznoj putanji iznad Povolžja bilo bi nemoguće bez angažovanja radara AN/FPS-132.

Zaključak: Arrow-3 predstavlja istorijski izvozni ugovor za Izrael i strateško jačanje nemačke protivraketne odbrane. Ipak, prva iskustva pokazuju da sistem u Nemačkoj još nije dostigao punu operativnu sposobnost, dok se očekuju softverska i tehnička unapređenja kako bi mogao da odgovori na nove tipove balističkih pretnji.

Video materijal: