X-59 poletio: NASA i Lockheed Martin testiraju tihi nadzvučni avion

PALMDEJL, Kalifornija, 28. oktobar 2025. — Američka kompanija Lockheed Martin Skunk Works, u partnerstvu sa NASA-om, uspešno je obavila prvi let eksperimentalnog aviona X-59 QueSST, dizajniranog da omogući tihe nadzvučne letove iznad kopna. Let je izveden sa postrojenja Skunk Works-a u okviru vojnog kompleksa Plant 42, a avion je sleteo u blizini NASA-inog istraživačkog centra Armstrong u Edvardsu.

Tokom leta, X-59 je pokazao očekivane performanse, potvrđujući osnovne letne karakteristike i prikupljajući podatke o aerodinamičkom ponašanju. Ovim uspehom započinje višemesečna faza testiranja, tokom koje će avion prvi put leteti nadzvučnim brzinama i omogućiti NASA-i da meri zvučni potpis i sprovede testove prihvatljivosti u zajednicama širom SAD-a.

X-59 je jedinstvena letelica sa ciljem da demonstrira mogućnost letenja nadzvučnim brzinama uz značajno smanjenje buke. Ova tehnologija bi mogla da ukloni jednu od glavnih prepreka za povratak komercijalnih nadzvučnih letova, koji su trenutno zabranjeni iznad kopna zbog zvučnog zagađenja.

Avion koristi motor General Electric F414-GE-100, a njegov izduženi trup i digitalna navigacija bez klasičnih prozora omogućavaju optimizaciju oblika za smanjenje zvučnog udara. Očekuje se da će podaci prikupljeni tokom testiranja pomoći u definisanju novih standarda za dozvoljeni nivo buke kod nadzvučnih letova.

„X-59 je simbol američke inovativnosti. Ovaj projekat pokazuje našu sposobnost da idemo dalje, brže i tiše nego ikada pre,“ izjavio je Sean Duffy, vršilac dužnosti administratora NASA-e.

Kompanija Lockheed Martin nastaviće da vodi testnu kampanju u saradnji sa NASA-om, sa ciljem da X-59 postane preteča nove generacije brzih, efikasnih i ekološki prihvatljivih putničkih aviona.